सामुदायिक संस्थाले आफ्नो समुदायप्रति जवाफदेही हुनुपर्छ : बिनय लुइटेल
म यो वक्तव्य भुटानी कम्युनिटी अफ सेन्ट्रल पेन्सिल्भेनिया (बीसीसीपीए) का बोर्ड अध्यक्ष युवराज कोइरालाको समर्थनमा र त्योभन्दा पनि महत्त्वपूर्ण रूपमा हाम्रो समुदायको संस्थाभित्र पारदर्शिता, निष्पक्षता र जवाफदेहिताको पक्षमा सार्वजनिक रूपमा लेख्दैछु।
म युवराजलाई व्यक्तिगत र व्यावसायिक रूपमा चिन्छु। मैले देखेअनुसार उनले समुदायप्रतिको आफ्नो जिम्मेवारी इमानदारी, पारदर्शिता र सेवा गर्ने वास्तविक इच्छाका साथ निर्वाह गरेका छन्। त्यसैले, उनलाई बोर्ड अध्यक्षको पदबाट हटाइएको भनिएको तरिकाले मलाई गम्भीर रूपमा चिन्तित बनाएको छ।
मेरो बुझाइअनुसार, युवराजले स्वेच्छाले आफ्नो पदबाट राजीनामा दिएका होइनन् र आफूले राजीनामा दिएको कुरा स्वीकार पनि गरेका छैनन्। संस्थागत प्रक्रियामा सहकार्य गर्नु भनेको आफ्नो पद त्याग्नु वा आफूलाई हटाउन सहमति जनाउनु हो भनेर बुझिनु हुँदैन।
त्यसैले समुदायले केही अत्यन्तै आधारभूत प्रश्नहरूको जवाफ पाउनुपर्छ:
बोर्ड अध्यक्षलाई किन हटाइयो?
त्यस्तो कदम चाल्न संस्थाको विधान वा सञ्चालन प्रक्रियाको कुन विशेष प्रावधानले अधिकार दिएको थियो?
के उचित रूपमा पूर्वसूचना दिइएको थियो?
के युवराजलाई आफ्नो पक्ष राख्ने निष्पक्ष अवसर दिइएको थियो?
के विधिवत् अधिकारप्राप्त बैठक बसेको थियो, छलफल भएको थियो र मतदान गरिएको थियो?
र सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा, समुदायलाई स्पष्ट र पारदर्शी रूपमा यसको व्याख्या किन दिइएको छैन?
यी कुनै पनि अनुचित प्रश्न होइनन्।
बीसीसीपीए केही सीमित व्यक्तिहरूको निजी क्लब होइन। यो एउटा सामुदायिक संस्था हो। यसको नेतृत्वले एकअर्काप्रति मात्र होइन, संस्थाले प्रतिनिधित्व गर्ने सम्पूर्ण समुदायप्रति पनि जिम्मेवारी वहन गर्छ।
म यो कुरा त्यही संस्थाको अध्यक्ष/बोर्ड अध्यक्षका रूपमा सेवा गर्ने अवसर पाएको व्यक्तिका रूपमा भन्दैछु, जुन बेला यो संस्था बीसीएचका रूपमा चिनिन्थ्यो। मतभेदहरू हुन्छन् भन्ने म बुझ्छु। नेतृत्व गर्नु कठिन हुन सक्छ भन्ने पनि बुझ्छु। बोर्डको अध्यक्षसँग बोर्डका सदस्यहरूको मत नमिल्न सक्छ र अध्यक्षको पनि बोर्डसँग मत नमिल्न सक्छ। तर मतभेदहरू संस्थाको विधान, उचित प्रक्रिया, व्यावसायिकता र पारदर्शिताका माध्यमबाट समाधान गरिनुपर्छ—बन्द कोठाभित्र गरिने चलखेलबाट होइन।
आन्तरिक राजनीति, व्यक्तिगत मतभेद वा बोर्डभित्रका वा पहिले बोर्डसँग आबद्ध व्यक्तिहरूको प्रभावले यस घटनामा भूमिका खेलेको हुनसक्ने सम्भावनाले पनि मलाई गम्भीर रूपमा चिन्तित बनाएको छ। यदि मेरो यो आशंका गलत हो भने, पारदर्शिताले त्यसलाई स्पष्ट पार्नेछ। यदि निर्णयहरू विधिसम्मत रूपमा गरिएका हुन् भने, समुदायलाई त्यस प्रक्रियाबारे जानकारी दिन कुनै हिचकिचाहट हुनु हुँदैन।
यो विषय युवराज कोइरालाभन्दा धेरै ठूलो हो।
आज युवराज हुन सक्छन्। भोलि अर्को स्वयंसेवक, अर्को बोर्ड सदस्य, अर्को अध्यक्ष वा अर्को सामुदायिक नेता हुन सक्छ। जब संस्थागत प्रक्रिया असहज भयो भन्दैमा त्यसलाई बेवास्ता गर्न दिइयो भने, धेरै मानिसहरूले ठूलो मेहनत गरेर निर्माण गरेको संस्थालाई नै हामी कमजोर बनाउँछौँ।
युवराजको समर्थन गर्नु भनेको कुनै व्यक्तिलाई आँखा चिम्लेर समर्थन गर्नु होइन। यो निष्पक्षताको माग गर्नु हो। यो उचित प्रक्रियाको माग गर्नु हो। यो जवाफदेहिताको माग गर्नु हो। र जवाफ माग्नु भनेको समुदायमा विभाजन सिर्जना गर्नु भनेर बुझिनु हुँदैन।
मौन बस्नुपर्ने अपेक्षा गरिनु हुँदैन।
समुदायले हेरिरहेको छ। मानिसहरूले प्रश्न गरिरहेका छन्। ती प्रश्नहरूले सम्मानजनक, तथ्यमा आधारित र पारदर्शी जवाफ पाउनुपर्छ—टार्ने प्रवृत्ति, हल्ला वा कुनै व्याख्याबिना गरिएका निर्णय होइन।
त्यसैले म बीसीसीपीएको वर्तमान नेतृत्व र बोर्डलाई सम्मानपूर्वक तर दृढताका साथ आग्रह गर्दछु कि के भएको हो, कुन अधिकार र प्रक्रियाअन्तर्गत निर्णय गरिएको हो र त्यस निर्णयका पछाडिका कारण के हुन् भन्नेबारे समुदायलाई स्पष्ट जानकारी दिइयोस्।
यदि संस्थाको विधानअनुसार प्रक्रिया निष्पक्ष र कानुनसम्मत थियो भने, त्यसलाई पारदर्शी रूपमा प्रमाणित गर्नुहोस्।
यदि गल्ती भएको थियो भने, त्यसलाई स्वीकार गर्नुहोस् र सच्याउनुहोस्। जिम्मेवार नेतृत्व भनेको यही हो।
हामीभन्दा अगाडिका धेरै मानिसहरूले आफ्नो समय, ऊर्जा, स्रोतसाधन र व्यक्तिगत जीवनसमेत त्यागेर यो संस्था निर्माण गरेका छन्। हामीमध्ये कसैले पनि—अतीतका, वर्तमानका वा भविष्यका नेतृत्वले—यसलाई आफ्नो व्यक्तिगत सम्पत्तिका रूपमा व्यवहार गर्नु हुँदैन।
बीसीसीपीए समुदायको हो। यसका नेताहरू त्यो विश्वासका अस्थायी संरक्षक मात्र हुन्। हामी असहमत हुन सक्छौँ। हामी बहस गर्न सक्छौँ। तर प्रश्न सोध्न हामी कहिल्यै डराउनु हुँदैन।
र जब कुनै कुरा सही देखिँदैन, हामी मौन बस्ने छैनौँ।
भुटानी कम्युनिटी ह्यारिसबर्गमा भाँडभैलो : अचानक भयो नेतृत्व परिवर्तन
