परिवर्तनको पक्षमा ८१ वर्षे कांग्रेस महाधिवेशन प्रतिनिधि शोभाचन्द्र बराल
मीना ढकाल
काठमाडौँ । कास्की क्षेत्र नं. २ का शोभाचन्द्र बरालको जीवन सङ्घर्ष, जिम्मेवारी, राजनीतिक निरन्तरता र पुस्तान्तरणको सन्देश बोकेको कथा हो।
२००३ सालमा जन्मिएका बरालले बाल्यकालदेखि नै जीवनका अनेक जिम्मेवारी सम्हाल्दै परिवार, व्यापार–व्यवसाय, समाजसेवा र राजनीतिलाई सँगसँगै अघि बढाइ।
८१ वर्षको उमेरमा पनि राजनीतिमा नयाँ सोच, नयाँ ऊर्जा र नेतृत्व हस्तान्तरणको आवश्यकता औँल्याउनु उनको जीवनयात्राको महत्त्वपूर्ण पक्ष हो। उनी नेपाली कांग्रेसको १५ औँ महाधिवेशनका ज्येष्ठ महाधिवेशन प्रतिनिधि मध्येका एक हुन् ।
बाल्यकालमै जिम्मेवारी, जीवनभर कर्मप्रति प्रतिबद्धता
बरालको विवाह १२ वर्षको कलिलो उमेरमै भएको थियो। बाल्यकालमै वैवाहिक जीवनको जिम्मेवारी सम्हालेका उहाँले समयसँगै पारिवारिक दायित्व पूरा गर्दै जीवनलाई अघि बढाए ।
चार छोरा र दुई छोरीका अभिभावक बराल आज नातिनातिना हुँदै दुई जना पनातिसम्मको विस्तारित परिवारका ज्येष्ठ सदस्य हुन् । उनको जीवनले पुस्तौँको परिवर्तनलाई नजिकबाट नियाल्ने अवसर पाएको छ ।
पोखरा महानगरपालिका–७, मासबार निवासी बरालको पारिवारिक पृष्ठभूमि बाजेको पालादेखि नै राजनीतिक परिवेशसँग जोडिएको थियो। व्यापार–व्यवसायलाई जीविकोपार्जनको आधार बनाउँदै उनले राजनीतिलाई पनि आफ्नो जीवनको अभिन्न हिस्सा बनाए ।
एसईईसम्मको औपचारिक शिक्षा हासिल गरेका उनको राजनीतिक यात्रा भने व्यवहारिक अनुभव, संगठनात्मक संलग्नता र सामाजिक सम्बन्धबाट अघि बढ्यो।
वडादेखि केन्द्रसम्मको राजनीतिक यात्रा
बरालले वडा सभापतिको जिम्मेवारीबाट क्षेत्रीय सभापतिसम्मको यात्रा तय गरे । पटक–पटक महाधिवेशन प्रतिनिधि बनेका उनी प्रजातान्त्रिक सेनानीको केन्द्रीय सदस्यका रूपमा समेत आबद्ध रहे । । स्थानीय तहबाट शुरू भएको उनको राजनीतिक यात्रा पार्टी संगठनका विभिन्न तहसम्म फैलिएको छ।
लामो राजनीतिक यात्राका क्रममा उनले नेतृत्व, संगठन, जिम्मेवारी र परिवर्तनका अनेक चरण देखेका छन् । राजनीतिलाई केवल पद प्राप्तिको माध्यम नबनाई निरन्तर संलग्नता र सामाजिक जिम्मेवारीसँग जोडेर हेर्ने उनको जीवनशैली यस यात्राको अर्को पक्ष हो ।
‘पुरानै ढर्राले अब चल्दैन’
८१ वर्षको उमेरमा बरालले उठाएको महत्त्वपूर्ण विषय हो—राजनीतिमा पुस्तान्तरण र नयाँ नेतृत्वको आवश्यकता । उनको विचारमा अनुभवको सम्मान गर्दै नयाँ पुस्तालाई अवसर दिनुपर्छ। समय बदलिएको छ, जनताका अपेक्षा फेरिएका छन् र देशले नयाँ सोच तथा कार्यशैली खोजिरहेको छ ।
बीपी कोइरालाको विचार र आदर्शलाई समयसापेक्ष रूपमा परिमार्जन गर्दै अघि बढाउनुपर्ने धारणा राख्ने बराल पुरानै शैलीमा राजनीति चलिरहनु उचित नहुने बताउँछन्। उनका लागि परिवर्तन भनेको विगतलाई बिर्सनु होइन; विगतबाट सिकेर भविष्य निर्माण गर्नु हो।
निर्भीक, जोसिलो, ऊर्जाशील र देशका चुनौती बुझेर काम गर्न सक्ने नेतृत्व आवश्यक रहेको उनको जोड छ। नयाँ पुस्ताले जिम्मेवारी पाउनुपर्छ, युवाको जोस र ज्येष्ठ पुस्ताको अनुभवबीच समन्वय हुनुपर्छ भन्ने सन्देश उनको विचारमा देखिन्छ ।
उमेर अनुभवको परिचय, परिवर्तनको बाधक होइन
जीवनका आठ दशक पार गर्दा पनि परिवर्तनको आवश्यकता औँल्याउनु बरालको यात्राको प्रेरणादायी पक्ष हो। उनको जीवनले नेतृत्वको बहस उमेरमा मात्र सीमित हुन नहुने, बरु अनुभवको उपयोग र नयाँ पुस्तालाई अवसर दिने विषयमा केन्द्रित हुनुपर्ने सन्देश दिन्छ।
शोभाचन्द्र बरालको जीवनयात्रा परिवारप्रतिको जिम्मेवारी, व्यवसायसँगको निरन्तरता र राजनीतिप्रतिको लामो आबद्धताको कथा हो।
उनले उठाएको पुस्तान्तरणको बहसले एउटा स्पष्ट सन्देश दिन्छ—अनुभवलाई सम्मान गरौँ, युवालाई अवसर दिऔँ र समयको मागअनुसार नेतृत्व तथा राजनीतिक सोचलाई परिमार्जन गर्दै अघि बढौँ ।
(कांग्रेस मिडिया सेन्टर)

















